Dữ liệu khối ngoại mua ròng gộp toàn bộ giao dịch mua bán của nhà đầu tư nước ngoài trong phiên. Nếu không tách bạch giữa khớp lệnh trực tiếp và giao dịch thỏa thuận, nhà đầu tư sẽ đánh giá sai dòng tiền thực tế.
Cách tính khối ngoại mua ròng trên thị trường
Nhà đầu tư nước ngoài bao gồm cá nhân và tổ chức mở tài khoản giao dịch tại Việt Nam. Giá trị mua ròng xuất hiện khi tổng giá trị mua lớn hơn giá trị bán trong phiên. Khi giá trị bán chiếm ưu thế, thị trường ghi nhận trạng thái bán ròng.
Chứng khoán DNSE mô tả cách thị trường trong nước phản ứng với hai trạng thái này: mua ròng kéo theo tâm lý tích cực, bán ròng tạo tâm lý dè dặt cho nhà đầu tư nội.
Bảng giá chứng khoán hiển thị giá trị gộp của toàn bộ nhà đầu tư nước ngoài. Con số này không phân biệt phương thức giao dịch hay mục đích của từng lệnh đặt.
Giao dịch thỏa thuận không mang tiền mới vào thị trường
Một lô giao dịch thoả thuận giữa hai nhà đầu tư nước ngoài vẫn đóng góp vào con số mua ròng chung. Bên bán và bên mua đều thuộc khối ngoại. Tổng lượng tiền của khối ngoại trên thị trường giữ nguyên, chỉ có tên chủ sở hữu cổ phiếu thay đổi.
Trường hợp này xuất hiện thường xuyên ở các cổ phiếu đã lấp đầy tỷ lệ sở hữu nước ngoài. Mua qua thỏa thuận là cách duy nhất để quỹ ngoại mới sở hữu cổ phiếu khi sổ lệnh không còn khoảng trống.
Một phiên ghi nhận giá trị mua ròng từ giao dịch thỏa thuận không đồng nghĩa với việc có nguồn vốn mới bơm vào thị trường.
Bốn động cơ giao dịch không phản ánh nội tại doanh nghiệp
CafeF liệt kê bốn nguyên nhân kỹ thuật thường đứng sau lệnh mua bán của nhà đầu tư nước ngoài:
Quỹ ETF cơ cấu danh mục. Các quỹ chỉ số buộc phải mua bán cổ phiếu theo tỷ trọng rổ cơ sở. Hoạt động này tuân theo lịch định kỳ, hoàn toàn độc lập với triển vọng kinh doanh của từng công ty.
Quỹ ngoại rút vốn về nước. Khi quỹ mẹ yêu cầu thu hồi vốn, quản lý quỹ phải bán cổ phiếu tại các thị trường đang đầu tư, bất chấp doanh nghiệp đang tăng trưởng tốt.
Hoạt động chốt lời ngắn hạn. Lệnh bán xuất hiện khi cổ phiếu đạt mục tiêu lợi nhuận của quỹ.
Sự thay đổi chính sách tiền tệ toàn cầu. Bối cảnh lãi suất tại các quốc gia phát triển biến động sẽ thúc đẩy dòng vốn dịch chuyển giữa các thị trường mới nổi.
CafeF chốt lại rằng nên coi hoạt động của khối ngoại là bối cảnh bổ sung, không phải căn cứ chính để ra quyết định.
Khối ngoại gồm nhiều nhóm đầu tư có mục tiêu trái ngược
Thị trường thường dùng từ khối ngoại như một thể thống nhất. Thực tế, nhóm này chia thành ba thành phần riêng biệt: quỹ đầu tư chủ động, quỹ ETF và nhà đầu tư cá nhân giao dịch ngắn hạn.
Ba nhóm này có chiến lược hoàn toàn khác nhau. Con số công bố chỉ là tổng đại số của cả ba. Một phiên mua ròng nhẹ có thể là quỹ chủ động bán mạnh trong khi quỹ ETF mua vào nhiều hơn.
