Khối lượng đột biến chưa nói tin thật hay bẫy. Đọc chỗ cột đó đứng, chỗ giá đóng cửa trong phiên, và loại trước những phiên đột biến đã biết theo lịch.
Một cột khối lượng cao gấp mấy lần bình thường luôn kéo theo cùng một câu hỏi: nên mua hay nên bán. Nhưng với khối lượng đột biến thì câu hỏi đầu tiên phải là vì sao nó cao.
Bài này nằm trong tuyến khối lượng và dòng tiền, nối tiếp phân kỳ giá và khối lượng. Bài trước đọc một chuỗi phiên, bài này mổ vào đúng một phiên.
Khối lượng đột biến là phiên có số cổ phiếu khớp vượt hẳn mức thường ngày của chính mã đó. Không có con số tuyệt đối nào định nghĩa được nó: cùng một lượng cổ phiếu có thể là phiên sôi động nhất năm với mã này và là một phiên ế với mã khác.
Cùng một số cổ phiếu khớp, hai kết luận ngược nhau
Mốc so sánh duy nhất có nghĩa là đường trung bình khối lượng của chính mã đó, nội dung của khối lượng xác nhận xu hướng. Chứng khoán DSC dùng trung bình 20 phiên và coi vùng 150 tới 200% mức trung bình là ngưỡng bùng nổ, nhưng đó là quy ước làm việc chứ không phải một hằng số của thị trường.
Casin nói thẳng giới hạn của cả nhóm tín hiệu này ngay trong bài định nghĩa của họ: đừng bao giờ quyết định chỉ dựa vào khối lượng. Bài này đi tìm những thứ phải nhìn thêm.
Bản thân chiều cao cột không mang thông tin. Đoạn giá nằm trước nó mới quyết định cách đọc.
Cùng một cột cao, bốn chỗ đứng, bốn cách đọc
Sau một đoạn đi ngang dài, cột cao thường đi kèm việc giá thoát ra khỏi vùng tích luỹ. Đây là tình huống dễ đọc nhất và cũng là tình huống các tài liệu hay lấy làm ví dụ.
Ở vùng đỉnh sau một đợt tăng dài, cùng cột đó lại đáng ngại. Nó nói có một lượng hàng rất lớn vừa đổi chủ tại vùng giá cao, và người bán ra là người đã mua ở dưới.
Ở vùng đáy sau một đợt rơi dài, cột cao có thể là phiên bán tháo cuối cùng, khi lượng hàng còn muốn thoát đã dồn hết vào một chỗ. Cũng có thể nó chỉ là phiên mở màn cho đoạn rơi tiếp theo, và vào lúc nó đang xảy ra thì hai khả năng đó trông giống hệt nhau.
Giữa một xu hướng đang chạy đều, một phiên đông người thường chỉ là một phiên đông người. Đây là trường hợp bị đọc quá tay nhiều nhất.
Có một thứ tách được hai khả năng ở trên mà không cần chờ phiên sau: chỗ giá đóng cửa nằm trong biên độ của chính phiên đó.
Cột khối lượng đo lượng nỗ lực đã bỏ ra. Vị trí đóng cửa đo kết quả thu được. Nỗ lực rất lớn mà kết quả không có mới là thông tin; cột cao đứng một mình thì chưa.
Bên mua hấp thụ hết
Lượng hàng rất lớn được sang tay, và giá vẫn giữ được ở vùng cao nhất phiên.
Cột khối lượng và biên độ phiên đứng yên suốt. Thứ duy nhất bạn đổi là chỗ giá đóng cửa, và một mình nó đã đủ lật kết luận sang hướng khác.
Cách kiểm này rẻ và dùng được ngay, nhưng nó vẫn chỉ mô tả những gì đã xảy ra trong phiên hôm đó. Nó không nói phiên sau sẽ thế nào.
Một sai lầm phổ biến là tìm dấu hiệu phân phối trong đúng một cây nến. Lượng hàng lớn hiếm khi bán hết được trong một phiên, vì bán dồn sẽ tự đạp giá xuống.
Một chuỗi phiên khối lượng lớn mà giá không đi tới đâu
24hMoney mô tả hình dạng thường gặp: khối lượng tăng mạnh rồi giảm dần qua năm tới bảy phiên liên tiếp trong khi giá không tăng thêm. Đọc từng phiên một thì mỗi phiên đều có vẻ bình thường; đọc cả chuỗi thì thấy một lượng hàng rất lớn đã đổi chủ mà giá đứng yên tại chỗ.
Đây cũng là lý do chuỗi phiên đáng đọc hơn một phiên đơn lẻ. Một cột cao có thể do bất kỳ chuyện gì; sáu cột cao liên tiếp mà giá không nhúc nhích thì khó giải thích bằng chuyện ngẫu nhiên.
Phần này gần như không có trong tài liệu dịch, vì nó gắn với lịch giao dịch của thị trường trong nước.
Cột cao hôm đó nói về hợp đồng phái sinh, không nói gì về doanh nghiệp
Hợp đồng tương lai chỉ số VN30 đáo hạn vào thứ Năm thứ ba hàng tháng, và giá thanh toán cuối cùng gắn với phiên khớp lệnh định kỳ đóng cửa. Chứng khoán DSC nêu ba nguồn làm thanh khoản tăng vọt trong ngày đó: hoạt động mua bán chênh lệch giá, việc các tổ chức lớn điều tiết điểm số, và tâm lý đóng vị thế dồn vào phút cuối của nhà đầu tư cá nhân.
Kết quả là cột khối lượng của các mã trong rổ VN30 hôm đó có thể cao gấp nhiều lần bình thường, mà phần lớn dồn vào đợt ATC. Nó không nói gì về doanh nghiệp. Các kỳ cơ cấu danh mục của quỹ chỉ số cũng rơi vào lịch cố định và tạo ra hiệu ứng tương tự.
Ba việc thực dụng đi kèm. Đánh dấu sẵn các ngày đáo hạn trong năm vào lịch của bạn. Khi thấy cột cao bất thường ở một mã VN30, kiểm ngày trước khi kiểm gì khác. Và nhớ rằng phần đột biến dồn vào ATC thì đọc khác hẳn phần trải đều cả phiên, cơ chế các đợt khớp lệnh nằm trong cách đọc bảng giá chứng khoán.
Không câu nào biến khối lượng thành tín hiệu chắc chắn. Chúng chỉ loại bớt những lần đọc nhầm rõ ràng nhất.
Cột đó gồm những gì. Tách phần khớp lệnh khỏi phần thoả thuận trước đã, vì một lệnh sang tay giữa hai bên đã bắt tay từ trước không tạo ra áp lực mua bán nào. Cơ chế hai phương thức nằm trong phân tích khối lượng giao dịch.
Hôm đó có phải một ngày theo lịch không. Đáo hạn phái sinh và cơ cấu quỹ đều biết trước, và cả hai đều tạo ra cột cao không mang tin.
Giá đóng cửa nằm ở đâu trong biên độ phiên. Đây là câu duy nhất nói được điều gì đó về việc bên nào chủ động trong chính phiên đó.
Trả lời xong ba câu mà cột cao vẫn còn nguyên vẹn thì bạn có một sự kiện đáng ghi lại. Vẫn chưa phải một điểm vào lệnh: thứ xác nhận nằm ở cấu trúc giá của những phiên sau, không nằm ở cột khối lượng.
Việc nên làm ngay: mở một mã trong rổ VN30, tìm phiên có cột khối lượng cao nhất ba tháng gần đây, rồi tra xem hôm đó có phải thứ Năm thứ ba của tháng không. Kết quả thường làm người ta bất ngờ.
Bài tiếp theo của tuyến đi vào hướng ngược lại, khi khối lượng cạn dần tới mức gần như không còn ai giao dịch. Còn nếu cột đột biến của bạn rơi đúng vào lúc giá vượt một ngưỡng quan trọng, phá vỡ thật và phá vỡ giả nói về cách đọc tình huống đó.
Không có ngưỡng chung cho mọi cổ phiếu, vì mức thường ngày của mỗi mã khác nhau rất xa. Chứng khoán DSC dùng đường trung bình 20 phiên làm mốc và coi vùng 150 tới 200% mức trung bình là ngưỡng bùng nổ. Đó là quy ước làm việc chứ không phải hằng số: một mã bluechip có thể chẳng bao giờ chạm mức đó, còn một mã nhỏ vượt qua vài lần mỗi tháng mà không có tin gì.
Khối lượng đột biến mà giá gần như đứng yên nghĩa là gì?
Nghĩa là có một lượng hàng rất lớn vừa sang tay nhưng không bên nào giành được lợi thế về giá. Ở vùng đỉnh sau một đợt tăng dài, 24hMoney gọi đây là dấu hiệu phân phối, tức là bên nắm hàng đang bán ra từng phần. Ở vùng đáy sau một đợt rơi dài thì cùng hình ảnh đó lại có thể là bán tháo cuối cùng. Vị trí quyết định cách đọc, không phải bản thân cột khối lượng.
Vì sao có phiên khối lượng vọt lên mà không có tin gì?
Thường gặp nhất là những phiên đột biến theo lịch. Hợp đồng tương lai VN30 đáo hạn vào thứ Năm thứ ba hàng tháng, và các kỳ cơ cấu quỹ chỉ số cũng rơi vào lịch cố định. Khối lượng của rổ VN30 trong phiên ATC hôm đó tăng vọt vì hoạt động tất toán vị thế và mua bán chênh lệch giá, chứ không phải vì có thông tin mới về doanh nghiệp.
Ban biên tập Học Đầu Tư chịu trách nhiệm thu thập, đối chiếu và biên tập toàn bộ nội dung trên trang. Chúng tôi ưu tiên nguồn sơ cấp — công bố thông tin của HOSE, HNX, UPCoM, báo cáo tài chính đã kiểm toán và số liệu của cơ quan quản lý — và luôn ghi rõ nguồn cho mọi số liệu xuất hiện trong bài.
Khối lượng xác nhận xu hướng bằng cách nghiêng hẳn về một phía. Bốn tổ hợp giữa giá và cột khối lượng, mốc so sánh nên dùng, và ba chỗ quy tắc này gãy.
Phân tích khối lượng giao dịch bắt đầu từ chỗ ít ai nhìn: cột khối lượng gồm cả khớp lệnh lẫn thoả thuận, và một cổ phiếu sang tay bốn lần được đếm bốn lần.
